| |
| ทุกท่านที่เลี้ยงปลาทองรันชูคงคุ้นเคยกับคำว่า
แบล็คเบบี้ (Black baby), คัลเลอร์เบบี้ (Color baby), ปลาโตไซ
(Tousai), ปลานิไซ (Nisai) , ปลาโอย่า (Oya), ปลาโชว์ (Show
ranchu) หรือปลาซีด (Seed ranchu) วันนี้เรามาทำความเข้าใจถึงความหมายของคำเหล่านี้ให้ตรงกับความเข้าใจของคนญี่ปุ่นกันดีกว่า
จะได้ใช้คำเหล่านี้ได้ถูกต้องคือถูกที่ถูกเวลา ออกตัวไว้ก่อนว่าบทความนี้เขียนจากประสบการณ์ของผู้เขียนโดยตรง |
 |
| สถานที่เลี้ยงปลาของ Mr.Kashino |
| |
|
| มาว่ากันด้วยเรื่องวงจรชีวิตของปลาทองรันชูที่ญี่ปุ่นกัน
ประเทศญี่ปุ่นมีด้วยกัน 4 ฤดู ฤดูหนาวจะเริ่มประมาณเดือนพฤศจิกายนคาบเกี่ยวเดือนกุมภาพันธ์
ฤดูใบไม้ผลิเริ่มประมาณเดือนมีนาคมคาบเกี่ยวเดือนมิถุนายน
ฤดูร้อนเริ่มประมาณเดือนกรกฎาคมคาบเกี่ยวเดือนสิงหาคม จากนั้นจะเป็นฤดูใบไม่ร่วงตั้งแต่เดือนกันยายน
คาบเกี่ยวถึงเดือนพฤศจิกายน โดยทั่วไปฤดูผสมพันธุ์ของปลาทองรันชูจะเริ่มตอนเดือนมีนาคมไปจนถึงมิถุนายน
ซึ่งเป็นช่วงฤดูใบไม้ผลิ ย่างเข้าฤดูร้อน หรือบางที่อาจได้ลูกปลาตั้งแต่เดือนมกราคมหลังจากปลาออกจากการจำศิลในฤดูหนาวเลย |
 |
| สถานที่เลี้ยงปลาของ Mr.Kawai |
| |
|
| ฤดูใบไม้ผลิเป็นช่วงที่เหมาะสมที่สุดเพราะว่า
1. อุณหภูมิในที่น้ำสูงขึ้น เป็นช่วงของการเปลี่ยนฤดูจากฤดูหนาวเป็นฤดูใบไม้ผลิ
บรีดเดอร์ในญี่ปุ่นเชื่อกันว่าการที่ปลาจะไข่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิด้วย
2. พ่อแม่พันธุ์ปลาทองรันชูออกจากการจำศิล ในฤดูหนาว จะมีความต้องการที่จะขยายพันธุ์เพื่อดำรงไว้ซึ่งเผ่าพันธุ์
อันนี้ไม่รู้จะอธิบายในทางวิทยาศาสตร์ยังไงมันเหมือนเป็น
กฎของการเอาชีวิตรอด |
 |
| สถานที่เลี้ยงปลาของ Mr.Tashiro |
| |
|
| วิธีการผสมพันธุ์อันนี้แล้วแต่ความถนัดของแต่ละคนบางคนปล่อยให้ผสมตามธรรมชาติ
บางคนใช้การผสมเทียมที่คนไทยเรียกว่า การรีดไข่ปลา
นั่นแหละครับ การรีดไข่ปลานิยมทำกันในตอนเช้ามืดอากาศเย็นประมาณตีห้าหรือไม่ก็หกโมงเช้า
เคยถามบรีดเดอร์ที่มีชื่อเสียงท่านหนึ่งว่าสามารถรีดไข่ปลาได้ถึงเวลากี่โมง
แกบอกว่าทำตั้งแต่เช้าจนถึงประมาณ สิบโมงหมายถึงที่ญี่ปุ่นนะครับ
เมื่อรีดไข่ปลาเสร็จจะมีการเก็บรักษาไข่ปลาไว้ที่อุณหภูมิประมาณ
20 องศาเซลเซียส ที่เก็บไว้อุณหภูมิขนาดนี้เพราะต้องการให้ปลาฝักตัวอยู่ในไข่
ให้ได้นานที่สุด จะใช้เวลาในการฝักตัว อย่างน้อยประมาณ 4
วัน เช่น ถ้าปลาไข่ตอนเช้าวันจันทร์ถ้าจะให้ดีควรออกจากไข่ช่วงเย็น
ของวันพฤหัสหรือดีกว่านั้นก็เช้าวันศุกร์ |
 |
| ตัวอย่างปลาพ่อแม่พันธุ์ที่ใช้ในการผสมพันธุ์
ครอกนี้ให้ลูกเป็นปลาอันดับสองออลเจแปนปี 48 รุ่นโตไซ |
| |
|
| ถ้าถามว่าทำไมต้อง 4 วันอันนี้บอกได้เลยมันเป็นความเชื่อครับ
เค้าเปรียบเหมือนกับเด็กที่คลอดตามกำหนด ถ้า 2-3 เกิดมันจะเหมือนกับเด็กที่คลอดก่อนกำหนดเซลล์มันเกิดการขยายตัวเร็วเกินไปตอนเล็กๆ
อาจจะไม่เห็นถึงความแตกต่าง แต่มันจะมีผลต่อพัฒนาการของปลาในอนาคตอย่างแน่นอน
แล้ว 2-3 วันมันจะไม่ดีทั้งครอกเลยใช่ไหม ผมคงฟันธงกล้าฟันธงร้อยเปอร์เซ็นต์หรอกครับว่าใช่
แต่มันขึ้นอยู่กับคนว่าคุณจะเชื่อหรือไม่? ในประเทศไทยคงยากที่จะเก็บไข่ไว้ในอุณหภูมิ
20 องศา เพราะว่าอากาศในบ้านเราร้อนตลอดทั้งปี |
 |
| ลูกปลา Black baby ranchu
ที่อยู่ในบ่อเลี้ยงบ้าน Mr.Kawai |
| |
|
| หลังจากลูกปลาฝักออกจากไข่จะมีลักษณะคล้ายกับปลาเข็มมีสีเป็นสีดำ
ช่วงนี้จะเป็นช่วงที่บรีดเดอร์ลำบากมากๆ เพราะต้องเลี้ยงปลาเป็นจำนวนมากไหนปลาที่ฝักออกมาจากไข่หรือปลาโตที่เดิมมีอยู่ก่อนแล้ว
แค่หาอาหารอย่างเดียว ให้เพียงพอต่อความต้องการของลูกปลาอย่างเดียว
ก็ลำบากมากพอแล้วไหนเลยจะต้องเปลี่ยนน้ำปลา ทำอะไรจิปปาถะอีกมาครับ
ถือว่าเป็นงานที่หนักเอาการ บรีดเดอร์แต่ละท่านจะมีวิธีการอนุบาลลูกปลาตามเทคนิคของแต่ละคน
เมื่ออนุบาลลูกปลาได้สักระยะ อายุประมาณสองสัปดาห ์หรืออาจจะนานกว่านั้นจะมีการคัดแยกปลา
(culling) ภาษาญี่ปุ่นใช้คำว่า เซนเบซึ (Senbetsu) ช่วงแรกๆ
จะคัดแยกลูกปลาที่มีความพิกลพิการออกมาก่อน เทคนิคการคัดลูกปลาก็แล้วแต่ประสบการณ์และความเชี่ยวของแต่ละคนอีกละครับ
ส่วนใหญ่จะคัดแยกปลาตอนเปลี่ยนน้ำใหม่จะมีการคัดแยกปลาอยู่หลายครั้ง
ลูกปลาที่ถูกเอาออกมาช่วงแรกส่วนใหญ่จะถูกทำลาย โดยการนำไปปล่อยในแหล่งน้ำธรรมชาติบางหรือให้กับคนรู้จักที่อยากเลี้ยงบ้าง |
 |
| ลูกปลา Black baby ranchu
อยู่ในกะละมังเพื่อรอการคัดแยก |
| |
|
| การคัดแยกปลาจะเกิดขึ้นหลายครั้งมาก ลูกปลาจากจำนวนเป็นหมื่นๆ
ทำหลายๆ ครอกนะครับ ส่วนใหญ่ไม่ค่อยนิยมทำ เพียงครอกเดียว
คนหนึ่งมีอย่างต่ำก็สามถึงสี่ครอก จากลูกปลาเป็นหมื่นๆ ตัวอาจเหลือเพียงไม่กี่ร้อยตัวในช่วงสามสี่สัปดาห์
จนลูกปลาอายุมีขนาดประมาณปลายนิ้วก้อยหรืออายุราวๆ เดือนเศษ
ตัวเป็นสีดำ ที่ญี่ปุ่นจะเรียกปลาช่วงนี้ว่า อะโอะโคะ (Aoko)
หรือก็คือแบล็คเบบี้ (Black baby) ที่เราๆ ท่านๆ รู้จักกันแหละครับ
เรื่องอายุกับขนาดของตัวปลาแล้วแต่เทคนิควิธีการเลี้ยง ของแต่ละคน
เช่น วิธีการให้อาหาร ความหนาแน่นของปลาภายในบ่อ ขนาดของบ่อ
เป็นต้น สิ่งเหล่านี้เป็นตัวแปรที่มีผลต่อความเจริญเติบโตของปลาทั้งสิ้น
ดังนั้นจึงไม่ต้องสงสัยเลยว่าบรีดเดอร์สองท่าน เลี้ยงปลาอายุเท่ากัน
แต่ทำไมมีขนาดที่ต่างกัน ช่วงนี้บรีดเดอร์จะทำการคัดแยกอย่างละเอียดจะมีปลาที่เก็บไว้เลี้ยง
(ในสายตาของบรีดเดอร์เชื่อว่า เป็นปลาที่ดีที่สุด ณ วันนั้น)
เพื่อรอทำการคัดแยกในครั้งต่อไป ส่วนปลาที่ถูกเอาออกจะถูกนำมาจำหน่ายออกมา
ไม่ว่าจะขายเองภายในประเทศ หรือขายไปยังต่างประเทศ เมื่อถึงการคัดแยกครั้งต่อไปจะมีปลาที่ถูกเก็บไว้
(เชื่อว่าดีที่สุดของ ณ วันนั้น) และปลาที่ถูกเอาออก ปลาที่ถูกนำออกมานี้ก็คือปลาที่ดีที่สุดในการคัดแยกครั้งที่แล้ว
เมื่อลูกปลามีขนาดใหญ่ขึ้นจะมองเห็นทุกๆ อย่างชัดเจนขึ้น
ตำหนิบางอย่างวันนี้อาจมองไม่เห็นอาจจะมองเห็นให้วันข้างหน้าก็เป็นไปได้
ในทางกลับกันตำหนิบางอย่าง ที่มีในวันนี้อาจจะหายไปในวันข้างหน้า
หรืออาจมีจุดเด่นที่สามารถทดแทนจุดด้อยของปลาตัวนั้นขึ้นมาก็ได้
เพราะฉะนั้น สิ่งที่แน่นอนที่สุดอาจจะไม่แน่นอนที่สุดก็เป็นไปได้เมื่อเวลาผ่านไป
ขอให้จำไว้อย่างว่าไม่ปลาตัวไหนในโลกนี้ไม่มีตำหนิ ิมันขึ้นอยู่กับมุมมองของแต่ละคน |
 |
| ปลาไซด์นี้ยังสามารถใช้กระชอนตักปลาได้อยู่โดยที่ปลาไม่เสียหาย |
| |
|
| เหตุผลหลักที่บรีดเดอร์ชาวญี่ปุ่นต้องเก็บปลาที่ดีที่สุด
ณ วันนั้นไว้คือเรื่องของพื้นที่ เค้าเชื่อว่าถ้าเกิดความโลภปลาที่มีอยู่ในบ้านทั้งหมดจะเสียหายเพราะไม่มีเวลาให้กับลูกปลาได้ทั่วถึงแน่ๆ
ลูกปลาเหมือนกับเด็กอ่อนที่ต้องการเอาใจใส่ในทุกรายละเอียด
คนหนึ่งมีความสามารถในการดูแลลูกปลาได้เท่าไรอันนี้ผมไม่ทราบลองถามตัวท่านดูซิครับว่าท่านมีเวลาให้มันได้ขนาดไหน |
 |
| บรีดเดอร์ท่านหนึ่งกำลังทำการคัดแยกปลา |
| |
|
| ปลาแบล็คเบบี้จะมีการพัฒนาสีจากสีเทาไปเป็นสีดำ
จากสีดำก็ค่อยๆ ลอกสีออกมาซึ่งต้องใช้ระยะเวลาสองถึงสามอาทิตย์
์หรืออาจจะเป็นเดือนแล้วแต่ตัวปลาและปัจจัยอื่นๆ เพราะฉะนั้นปลาแบล็คเบบี้จะออกจากบ้านบรีดเดอร์เริ่มขึ้นช่วงเดือนพฤษภาคม-มิถุนายน
อาจจะคาบเกี่ยวไปถึงเดือนกรกฎาคมด้วยก็ได้ พวกดีลเลอร์ทั้งหลายในญี่ปุ่นก็จะเดินเข้าบ้านบรีดเดอร์ขวักไขว่
เพื่อขอซื้อปลาที่บรีดเดอร์นำออกมาจำหน่าย เพื่อส่งออกมายังตลาดต่างประเทศหรือขายกันเองภายในประเทศ
ส่วนปลาที่บรีดเดอร์เก็บไว้เลี้ยงต่อนั้นถือว่าเป็นสมบัติอันลำค่าของบรีดเดอร์แต่ละท่าน
ถ้าว่าจะขอแบ่งปลาเหล่านั้นมาได้ไหม คำตอบคือ ได้ครับ
แต่คุณต้องมีความสัมพันธ์แบบพิเศษ เรียกได้ว่าต้องสนิทจริงๆ
ถึงจะได้ |
 |
| แต่ละบรีดเดอร์มีวิธีการและเทคนิคในการคัดแยกปลาที่ต่างกันแต่มีจุดมุ่งหมาย
อย่างเดียวกัน |
| |
|
| ตลาดลูกปลาแบล็คเบบี้จึงเกิดขึ้นเป็นโอกาสของนักซื้อปลาแบล็คเบบี้ที่ชอบความเสี่ยงชอบพนัน
อาศัยว่าบรีดเดอร์ไม่สามารถเก็บปลาไว้กับตัวเองได้ทั้งหมด
เป็นตลาดของ นักล่าฝัน (Academy Fantasia)
ข้อสังเกตอย่างหนึ่ง ลูกปลาแบล็คเบบี้จะค่อนข้างอ่อนแอ ถ้าเปลี่ยนสถานที่ส่วนใหญ่จะป่วยแต่สามารถฟื้นตัวได้เร็ว
เหมือนกับเด็กที่ป่วยหายไวกว่า ผู้ใหญ่ที่ป่วยในโรคเดียวกัน
การที่ท่านซื้อแบล็คเบบี้จากผู้นำเข้าทั้งหลาย ถ้ามีโอกาสขอให้ออกจากบ้านบรีดเดอร์โดยตรงเลย
ไม่ต้องไปพักปลาอยู่กับดีลเลอร์ที่ญี่ปุ่นเพราะดีลเลอร์ที่ญี่ปุ่น
จะทำการรวบรวมปลาจากบรีดเดอร์หลายๆ ท่านมาพักไว้ที่ฟาร์มก่อน
แล้วส่งต่อมายังผู้นำเข้าในเมืองไทยอีกที ทำให้เสียเวลาในการฟื้นตัวถึงป่านนั้นปลาอาจจะสูญเสียความสามารถ
ในการเจริญเติบโตไปแล้ว ก็ได้ ถ้าออกจากบ้านบรีดเดอร์โดยตรงแล้วถึงเมืองไทยเลยปลาใช้เวลาในการฟื้นตัวน้อยกว่า
เราสามารถเลี้ยงลูกปลาให้ทันกับบรีดเดอร์ชาวญี่ปุ่นได้ |
 |
ตัวอย่างปลา Black baby ranchu
ที่ดีที่สุด ณ วันนั้นที่คัดแยกในสายตาของบรีดเดอร์
ถ้าอยากได้พวกนี้ยากหน่อย |
| |
|
| ที่มาถึงเมืองไทยนักล่าฝันในบ้านเรามีมิใช่น้อย
บ้างเขียนถึงตรงนี้แล้วหลายท่านคงร้องอ๋อ อาจจะใช้คำที่รุนแรงหน่อยว่า
ปลาที่ออกมาช่วงนี้คือ ปลาคัดทิ้ง จากบ้านบรีดเดอร์นี่เอง
ผมอยากให้มองอย่างนี้ครับเรื่องแรกในการคัดแยกปลา ของแต่ละบรีดเดอร์
จะมีจุดที่บรีดเดอร์ท่านนี้ อาจรับได้ในตัวปลาแต่บรีดเดอร์อีกท่านอาจจะรับไม่ได้
ถ้าพูดให้เข้าใจง่ายๆ ก็คือปลาตัวหนึ่ง บรีดเดอร์ท่านหนึ่งอาจจะ
รับไม่ได้กับตำหนิบางอย่างของมัน แต่อีกท่านกับรับได้และเห็นว่าปลาตัวนี้
เป็นปลาที่มีอนาคตแน่ๆ อันนี้มันขึ้นอยู่กับประสบการณ์และความเชื่อของแต่ละคนจริงๆ
เรื่องที่สองราคาครับ ปลาแบล็คเบบี้จะเป็นปลาที่มีราคาถูกที่สุด
เหมาะสำหรับนักเลี้ยงปลามือใหม่ที่งบประมาณยังน้อยและชอบความเสี่ยง |
 |
ตัวอย่างปลาที่เอาออกหรือปลาคัดทิ้ง
แต่ปลาพวกนี้ไม่ได้ถูกส่งมาเมืองไทยครับ เหอ เหอ
ผู้เขียนเป็นคนคัดเองรับประกันได้ |
| |
|
| แล้วพัฒนาการหละ ปลาแบล็คเบบี้สามารถพัฒนาจนเป็นปลาที่สามารถประกวดแล้วได้รางวัลสูงๆ
ได้ไหม ได้ครับ อันนี้ขึ้นอยู่กับมือท่านเองว่าท่านอยากให้ปลาของท่านเป็นอย่างไร
การเลี้ยงปลารันชูเหมือนกับการวาดภาพอ่ะครับ ท่านจะแต่งจะเติมอย่างไรมันขึ้นอยู่กับท่านขอให้ท่านเข้าใจในปลาของท่านว่ามันต้องการอะไรถึงจะสามารถชนะงานประกวดได้ |
 |
ตัวอย่างปลา Black baby ที่ถูกส่งมาเมืองไทย
กว่าจะได้เป็นลูกปลา Black baby ranchu
สักหนึ่งตัวต้องผ่านกระบวนการหลายอย่าง อยากให้เห็นถึงความลำบากตรงนี้ครับ |
| |
|
| ผมเชื่อว่าบรีดเดอร์ที่มีชื่อเสียงทุกท่านในเมืองไทยทุกคนเคยเลี้ยงปลาแบล็คเบบี้แล้วพอโตขึ้นมาแล้วมันไม่เป็นอย่างที่หวัง
เป็นเรื่องปรกติครับไม่ใช่เรื่องแปลกเลย ปลารันชูมันสนุกก็ตรงนี้แหละครับ
ผมมีเพื่อนที่เป็นคนไทยและคนญี่ปุ่น เคยเลี้ยงปลาตั้งแต่แบล็คเบบี้ที่บรีดเดอร์เอาออกมาแล้วไปคัดมาเอง
เลี้ยงจนประสบความสำเร็จสามารถชนะ ปลาที่ถูกส่งมาในเกรดโชว์คลาสตัวละเป็นแสนบาท
อย่างหนึ่งที่เค้าสองคนพูดตรงกันคือเค้ามีความพยายามและเข้าใจในปลาครับ |
 |
| กว่าจะได้ปลาลักษณะแบบนี้
ต้องผ่านขั้นตอนต่างๆบวกกับความพยายามเป็นอย่างสูง
ครับ |
| |
|
| สุดท้ายนี้หวังว่า ท่านผู้อ่าน คงจะได้ความรู้เกี่ยวกับคำศัพท์ต่างๆ
ที่เกี่ยวกับปลารันชู ซึ่งความรู้เหล่านี้ มาจากประสบการณ์ของตัวผมโดยตรงครับ
ผมจะพยายาม หาบทความดีๆเหล่านี้มาฝากท่านผู้อ่าน ต่อๆไปครับ
สวัสดีครับ |
| ภาพ/เขียน โดย :
Ranchustar |