Untitled Document
Untitled Document
หน้าหลัก สนทนาประสาคนรักรันชู กิจกรรมของคนรักรันชู รวม scoop พิเศษ!! บอร์ดปลาทองสายพันธุ์อื่นและปลาคาร์ฟ ประสบการณ์อยากเล่า สมาชิก login และสมัครสมาชิก
 
สวัสดีครับท่านสมาชิก Extream Ranchu ทุกท่าน กลับมาเจอกันอีกแล้วกับ Scoop Clinic Ranchu สุขภาพ ต่างๆของปลาที่คุณรักวันนี้ เราก็มีสิ่งดีๆมานำเสนออีกตามเคยครับ มาคราวนี้ ก็เป็นข้อมูลเล็กๆน้อยเกี่ยวกับ ปรสิต พยาธิ ปลิงใส ซึ่งต้องขอขอบคุณเจ้าของบทความนี้มากครับ ซึ่งก็คือ คุณ ใหญ่ ชมรมรันชูเชียงใหม่ ครับ
 

การฆ่าปรสิต พยาธิ ปลิงใส หรือพยาธิภายนอกของปลา

 

อย่างที่ทราบ เลี้ยงรันชูยังไงก็หลีกเลี่ยงอาหารสดไม่ได้ ไม่ว่าสดหรือฟรีส จะผ่านโอโซน ด่างทับทิม หรือไซเตส ยังไงก็เหอะ สักวันนึงก็ต้อง ดักปรสิตเหมือนกันครับ

อันนี้เป็นประสบการณ์ตรงที่ได้รับจากสัตวแพทย์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ( ด้านสัตว์น้ำโดยตรง ) และผมได้เอามาทดลองใช้แล้วด้วยตัวเอง
พระเอกของงานนี้คือ ฟอร์มาลีน บริสุทธิ์ ( 40%)
อัตราที่ใช้คือ 0.025 ซีซี ต่อน้ำ 1 ลิตร ( ในรันชูก็ 25 – 35 พีพีเอ็ม แต่ถ้าปลาคาร์ฟอาจไปได้ถึง 50 พีพีเอ็ม ) หรือคิดง่าย ๆ ก็ อ่างไฟเบอร์ 120 * 150 เติมน้ำเต็มอ่างก็ ประมาณ 12 ซีซี

วิธีการรักษาดังนี้ครับ
1. ก่อนอื่นใส่ถุงมือก่อน ป้องกันการแสบและเหี่ยว ( อันนี้เรื่องจริงนะ )
2. ดูดฟอร์มาลีนในปริมาณที่จะใช้ แล้วเจือจางในน้ำเปล่าสัก 1 ขัน ก่อนเทลงในบ่อให้ทั่ว (ให้ดีเทตรงหัวออกซิเจนนั่นแหละครับ จะได้กระจายไปไว ๆ )
3. เปิดออกซิเจนให้แรงขี้น อีกประมาณ 30 – 40 %
4. ให้ใส่ในตอนเย็น เพื่อป้องกันการเสื่อมคุณภาพ เพราะฟอร์มาลีนกับแสงแดดไม่ถูกกัน
5. ใส่วันนี้ พรุ่งนี้เว้น อีกวันใส่อีก พูดง่ายๆ คือวันเว้นวัน ทั้งหมด 3 ครั้ง รวม 6 วัน เพื่อกำจัดทุกช่วงชีวิตให้หมดไป เป็น 1 คอร์ส
6. ใครเลี้ยงด้วยระบบกรอง ก็ต้องคำนวณปริมาตรน้ำในระบบกรองเผื่อไว้ด้วยนะครับ แล้วก็ใส่ในถังพักน้ำหรือระบบกรองโดยตรงไปได้เลย ( แต่ฟอร์มาลีนจะทำให้ระบบกรองล่ม ต้องมาเริ่มกันใหม่หลังจากใช้ยาเสร็จแล้ว )
7. เปลี่ยนน้ำทุกครั้งก่อนใส่ยาครั้งต่อไป ปริมาณที่เปลี่ยนก็แล้วแต่ความพอใจ ( ตามสภาพน้ำนั่นแหละครับ )
8. ระหว่างเข้าคอร์สให้งดอาหารสดทุกชนิด แต่อาหารเม็ดให้ได้ตามปรกติ ไม่ต้องกลัวปลา
9. ปลาตัวไหนยังไม่เคยโดนฟอร์มาลีนมาก่อน ( เปิดบริสุทธิ์ครั้งแรก ) ใส่ยาครั้งแรกแล้ว หมั่นเดินมาดูอาการสักนิด เผื่อปลาแพ้ยาจะได้ไม่มีการสูญเสีย
10. ฟอร์มาลีนที่ใช้ ต้องเป็นของใหม่เสมอ (พยายามซื้อ ที่ร้านขายยาหรือ โรงพยาบาลใหญ่ ๆ ) สังเกตในขวดไม่มีการตกตะกอน ไม่โดนแสงแดดมาก่อน อัตราส่วนข้างต้นใช้สำหรับ ฟอร์มาลีน 40 % ครับ
ขอเสริมนอกเรื่องนิด
ตามความเชื่อของบรีดเดอร์หลายๆ ท่าน ว่า ห้ามใช้ฟอร์มาลีนร่วมกับเกลือเด็ดขาด เท่าที่ผมได้คุยกับคุณหมอท่านนี้ เค้าบอกว่าไม่เคยมีรายงานทางวิชาการใด ๆทั้งในและต่างประเทศ ว่าทั้งสองชนิดนี้ใช้ร่วมกันไม่ได้ หรือทำให้เกิดพิษกับตัวปลา ส่วนที่ใช้กันแล้วปลาตายนั้นอาจเกิดจากหลายสาเหตุ เช่นปลาตัวนั้นอ่อนแอมาก ๆ อยู่แล้ว หรือเกิดจากการใช้ฟอร์มาลีนเกินขนาด แล้วพอเกิดการสูญเสีย ก็เหมาเอาว่าใช้ร่วมกันไม่ได้ เพราะโดยส่วนใหญ่แล้ว พวกเรามักจะเป็นคนทำให้ปลาตายโดยการใส่ยาที่เกินปริมาณกว่าปลาจะรับได้
จากประสบการณ์ตรงของผม ผมใช้ฟอร์มาลีนร่วมกับเกลือ 0.5 ทุกครั้ง และก็ให้อาหารตามปรกติ แต่งดอาหารสดในช่วงนั้น (ไม่งดอาหารสดแล้วจะฆ่าให้หมดได้ไง ) เพราะ เกลือจะไปทำให้พยาธิหรือเชื้อโรคต่าง ๆ อ่อนแอ หลุดออกจากตัวปลา เมื่อหลุดแล้วก็จะเจอฟอร์มาลีนซ้ำเข้าไปอีกที โดยใช้หลักการง่าย ๆ คือเชื้อโรคในน้ำจืดจะไม่สามารถมีชีวิตอยู่ได้ในน้ำเค็ม ในทางกลับกันเชื้อโรคน้ำเค็มก็ไม่สามารถอยู่ได้ในน้ำจืด (ใครเลี้ยงปลาทะเลก็คงนึกภาพออกว่าทำไมต้องเอาปลามาช๊อคในน้ำจืด) ดังนั้นเราก็ทำน้ำให้เค็มในปริมาณที่ปลาอยู่ได้แต่เชื้อโรคต่าง ๆ อยู่ไม่ได้ ก็แค่นั้นเองครับ สรุปแล้วยาขั้นสูงสุดคือ เกลือนี่แหละครับ รักษาได้เกือบทุกโรค ถ้าเราเห็นอาการปลาตั้งแต่เนิ่น ๆ
ผลโดยอ้อม
ในการเคลื่อนย้ายปลาจากที่หนึ่งไปสู่อีกที่หนึ่งนั้น ภาวะเครียดและเหนื่อยล้าเกิดขึ้นอย่างมากมาย มากแค่ไหนก็ลองคิดถึงการนั่งรถกะบะขับไปในบนถนนโลกพระจันทร์สัก 2-3 ชั่วโมงดู สิ่งที่เรารู้สูกก็ไม่ต่างจากที่ปลารู้สึก นอกจากนี้ก่อนการเคลื่อนย้ายระยะทางไกลๆนั้นปลายังต้องถูกงดอาหารเป็นเวลาหลายๆ วัน และหลังการเคลื่อนย้ายยังต้องถูกงดอาหารอีกหลายวัน นอกจากนี้เมื่อไปถึงจุดหมายปลายทาง ยังต้องพบกับสิ่งแวดล้อมทั้งเรื่องของคุณภาพของน้ำ,อุณหภูมิและสิ่งแวดล้อมอื่นๆที่แตกต่างไปจากเดิม ในภาวะเช่นนี้ถ้าปลาไม่ได้มีสุขภาพที่ดีเป็นพื้นฐานแล้ว โอกาสเจ็บป่วยและนำมาซึ่งการสูญเสียย่อมเกิดขึ้นได้ไม่ยาก

อย่างไรก็ตามคุณประโยชน์ที่ดีของวิตามินทั้งที่กล่าวถึงโดยย่อและอีกมากที่ไม่ได้กล่าวถึงนั้น จะมีเพียงน้อยนิดหรือไม่เลยในกรณีที่ผู้เลี้ยงละเลยปัจจัยด้านอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นการดูแลเรื่องคุณภาพของน้ำ , คุณภาพของอาหารที่ให้ซึ่งถือเป็นปัจจัยหลักในเบื้องต้น ทั้งนี้การคำนึงถึงปริมาณโปรตีน, ไขมัน และคาร์โบโฮเดรท ที่ปลาควรจะได้รับอย่างพอเพียงเป็นสิ่งที่ต้องคำนึงถึง ในกรณีนี้การฝึกให้ปลากินอาหารที่หลากหลายเป็นสิ่งที่ควรกระทำ หรืออย่างน้อยควรมีการสลับสับเปลี่ยนอาหารที่ให้เป็นช่วงๆ เพราะถ้าปลาขาดสารอาหารหลักเหล่านี้เสียก่อนแล้วการให้วิตามินใดๆก็คงไม่มีประโยชน์
 
อีกเรื่องคือบางท่านบอกว่าใช้ฟอร์มาลีนแล้วทำให้ปลาไม่ใข่ หรือใข่ฝ่อ อันนี้ก็ไม่จริงเหมือนกันครับ เพราะฟอร์มาลีนใช้ได้กับการรักษาการติดเชื้อภายนอก เท่านั้น ไม่สะสมในตัวปลา (แค่โดนแดดก็หมดสภาพไปแล้ว) แล้วจะมีฤทธิ์อะไรไปทำอันตรายภายในตัวปลาได้อีกหล่ะครับ
 
เสริมนอกเรื่องอีกนิด อันนี้ไม่เกี่ยวกับฟอร์มาลีน
ยาเอม๊อกซี่ ที่มักใช้กันเวลาปลาเหงือกอักเสบ เท่าที่คุยกับคุณหมอมา ยาตัวนี้ไม่มีผลใดๆ ในการรักษาปลานะครับเพราะยาชนิดนี้ไม่สามารถละลายในน้ำได้ ที่เราเห็นว่าน้ำขุ่น ๆ เป็นสีขาว เกิดจากแป้งหรือโปรตีนที่ผสมมาในตัวยาเท่านั้น ดังนั้นเมื่อใส่ไป 100 % ปลาจะได้รับยาแค่ 5 % ที่เกิดจากการว่ายเข้ามากินคำเดียว เมื่อกินแล้วปลาก็จะไม่เข้ามากินอีก ส่วนที่ปลาอาการดีขึ้น เนื่องจาก การใส่เกลือและปิดอ่างให้ปลาได้พักผอ่นอย่างเต็มที่ ปลาจึงค่อยๆ ฟื้นสภาพตัวเองให้แข็งแรงขึ้นมาใหม่

ยาอีกชนิดคือ อ๊อกซี่และเตตร้า คุณหมอบอกว่า โดยส่วนใหญ่เชื้อโรคในปัจจุบันจะดื้อยานี้ไปหมดแล้ว โดยเฉพาะปลาในตระกูลปลาทองและปลาคราฟ เพราะมีการใช้กันมากเหลือเกินในเมืองไทย ( แต่อันนี้ลืมถามในส่วนของปลานอกที่เพิ่งเข้ามาในประเทศไทย )

ทั้งหมดนี้เป็นความรู้ที่ได้รับจากคุณหมอมาโดยตรงแล้ว ผมเอามาแบ่งปันกัน ส่วนท่านใดจะเชื่อหรือไม่ หรือจะนำไปใช้ทางใด ก็แล้วแต่วิจารณญาณครับ
Chitvara
 
สุดท้ายนี้ ก็ต้องขอขอบคุณคุณใหญ่ แห่งชมรมรันชูเชียงใหม่อีกครั้งน่ะครับที่ นำข้อมูลดีๆมาเล่าให้ สมาชิก Extream ranchu ได้ทราบ เพื่อไว้ใช้ปรับกับการเลี้ยงของแต่ละคนในปัจุบันครับ

ปล...ถ้าพี่ๆเพื่อนๆท่านใดมีคำติชมและแนะนำ ขอให้ส่งข้อความผ่าน webmaster ได้ที่ webmaster@extreamranchu.com กระผมนายลูกไรจะนำคำติชมและคำแนะนำต่างๆ ทีได้จากพี่ๆเพื่อนๆ ชาวรันชูมาปรับปรุงและจะหาสิ่งดีที่เป็นประโยชน์มาบอกเล่ากันอีกนะครับ

 
นายลูกไร
  Untitled Document
Link หากท่านต้องการแลก link ท่านกับเรา เพียงท่านอีเมลล์มาที่ webmaster@extreamranchu.com
         
Copyright © eXtreamranchu(Thailand) All Rights Reserved. Contact us Email : webmaster@extreamranchu.com Tel 09-7703339